Rolling in the Deep là bài Adele mạnh và nhanh hơn hẳn các bản ballad của cô. Với người học tiếng Anh, đó không phải nhược điểm — nó dạy được thứ mà bài chậm không dạy nổi.
Hát mạnh: vì sao có lợi
Điểm này đi ngược hình dung thông thường nên đáng nói rõ.
Phụ âm trong tiếng Anh — nhất là phụ âm cuối — được tạo ra bằng cách chặn rồi bật luồng hơi. Ca sĩ hát nhẹ thì luồng hơi không đủ mạnh, phụ âm bị nuốt gần hết, và bạn không cắt được ranh giới giữa các từ dù bài rất chậm.
Adele hát bài này với lực rất lớn. Phụ âm được bật rõ, âm tiết tách bạch. Cộng với việc cô vốn giữ phụ âm cuối trọn hơn hầu hết ca sĩ pop, đây là một trong những bài dễ nghe ra từng từ nhất trong nhóm nhạc nhanh.
Nguyên tắc rút ra khi chọn bài: đừng chỉ nhìn tốc độ, hãy nghe xem ca sĩ có bật phụ âm không.
Phụ âm cuối: điểm yếu chung của người Việt
Tiếng Việt gần như không bật phụ âm cuối — ta có phụ âm cuối nhưng không giải phóng luồng hơi như tiếng Anh. Vì thế người Việt có xu hướng bỏ hẳn chúng khi nói tiếng Anh.
Điều này gây hiểu nhầm thật trong giao tiếp, vì rất nhiều cặp từ tiếng Anh chỉ khác nhau ở phụ âm cuối. Người nghe không đoán ra bạn định nói từ nào.
Bài này là mẫu tốt để nghe rồi tập bật lại: chọn bốn câu, nghe kỹ phần đuôi mỗi từ, rồi đọc theo và cố tình bật phụ âm cuối rõ hơn mức bạn thấy tự nhiên. Cảm giác ban đầu sẽ hơi quá — đó là dấu hiệu bạn đang làm đúng.
Bài này được xếp vào nhóm sôi động và chia tay. Nếu bạn muốn chọn bài kế tiếp theo cảm xúc đang có chứ không theo độ khó, xem chọn bài hát tiếng Anh để học theo tâm trạng — danh sách xếp sẵn theo tám nhóm như vậy.
Nhịp trọng âm
Bài có nhịp rất dứt khoát, và các từ được nhấn rơi đúng vào phách. Đây là công cụ tốt để cảm nhận một đặc điểm gốc rễ của tiếng Anh.
Tiếng Anh phân bố thời gian theo trọng âm: các âm tiết được nhấn rơi cách nhau khá đều, còn âm tiết không nhấn bị nén lại cho vừa. Tiếng Việt thì mỗi tiếng chiếm gần như cùng một khoảng thời gian — chính khác biệt này khiến người Việt thấy người bản xứ nói nhanh.
Thử gõ tay theo phách rồi để ý xem từ nào rơi vào phách bạn gõ. Hầu hết sẽ là danh từ và động từ; mạo từ và giới từ bị nén giữa các phách.
Giọng Anh
Adele là người Anh. Khác biệt dễ nhận nhất so với ca sĩ Mỹ là âm cuối từ có chữ r không được phát âm khi đứng cuối âm tiết, và một số nguyên âm cho ra âm khác hẳn.
Đừng coi đây là trở ngại — bạn sẽ gặp cả hai giọng suốt đời và các kỳ thi quốc tế đều dùng cả hai. Chỉ cần biết mình đang nghe giọng nào.
Từ vựng đáng nhặt
- roll — lăn, cuộn. Sinh ra nhiều cụm: roll up, roll over, on a roll (đang gặp may liên tục).
- reap — gặt hái. Chủ yếu dùng trong cụm reap what you sow — gieo gì gặt nấy, một thành ngữ rất phổ biến.
- scar — vết sẹo. Vừa danh từ vừa động từ; nghĩa bóng chỉ tổn thương tinh thần.
- beat — nhịp đập, và động từ nghĩa là đánh bại. Bất quy tắc: beat – beat – beaten.
- turn tables — đảo ngược tình thế. Một thành ngữ mà dịch từng chữ ra sẽ vô nghĩa — đúng kiểu cụm phải tra nguyên khối.
Cách luyện
- Làm bài tập gõ nhịp trước, không cần hiểu lời.
- Nghe trọn một lượt không nhìn lời.
- Bật lời song ngữ, bắt đầu từ điệp khúc vì nó lặp lại nhiều lần.
- Làm bài tập phụ âm cuối với bốn câu.
- Nhặt năm từ. Nếu nghĩa từng chữ ghép lại thấy vô lý, đó là thành ngữ — tra cả cụm.
- Vài ngày sau nghe lại, che dòng tiếng Việt.
Hợp với ai
Từ A2 đến B1. Đây là lựa chọn tốt nếu bạn đã nghe trơn các bản ballad chậm của Adele và muốn bước sang nhạc nhanh mà vẫn giữ được độ rõ.
Ở B2 trở lên, dùng nó riêng cho mục tiêu phát âm phụ âm cuối và luyện nhịp trọng âm.