Giáo trình chuẩn HSK 5 bài 24: 支教行动 (Hành trình tình nguyện đi dạy)

Admin

17 tháng 9, 20267 phút đọc96 lượt xem

Nội dung bài viết

Bài 24 kể về những người trẻ tình nguyện lên vùng núi Vân Nam dạy học cho trẻ em ở lại quê. Ngữ pháp gồm cách dùng 行动, 义务 và cách phân biệt 发言 với 发表.

Tên bài: (Zhījiào xíngdòng), nghĩa là “Hành trình tình nguyện đi dạy”. Bài nằm trong tập 下 của quyển HSK 5.

Từ mới bài 24 (31 từ)

Pinyin	Từ loại	Nghĩa
cǎifǎng	động từ	phỏng vấn
cāoxīn	động từ	lo lắng, bận lòng
chéngdān	động từ	gánh vác, đảm nhận
chuǎng	động từ	xông pha, bươn chải
dìlǐ	danh từ	địa lý
fāyán	động từ	phát biểu
gǔzhǎng	động từ	vỗ tay
guànjūn	danh từ	quán quân, nhà vô địch
húdié	danh từ	con bướm
jígé	động từ	đạt, đủ điểm qua
jiāwù	danh từ	việc nhà
jiānjù	tính từ	gian khổ, nặng nề
jiànshè	động từ	xây dựng
jiāowǎng	động từ	giao lưu, qua lại
jìnbù	động từ	tiến bộ
kòngxián	tính từ	rảnh rỗi
lǎngdú	động từ	đọc to, đọc diễn cảm
lìliàng	danh từ	sức mạnh, sức lực
lìyòng	động từ	tận dụng, lợi dụng
péixùn	động từ	đào tạo, bồi dưỡng
rèliè	tính từ	nhiệt liệt, sôi nổi
shōuhuò	danh từ	thu hoạch, thành quả
tímù	danh từ	tiêu đề; đề bài
tǐtiē	tính từ	chu đáo, biết quan tâm
wēnróu	tính từ	dịu dàng
xíngdòng	danh từ, động từ	hành động; đi lại, cử động
yìwù	danh từ	nghĩa vụ
yǒngqì	danh từ	dũng khí, lòng can đảm
yònggōng	tính từ	chăm chỉ (học hành)
zhǐdǎo	động từ	chỉ đạo, hướng dẫn
zhǔtí	danh từ	chủ đề

Tên riêng trong bài

Chữ Hán	Pinyin	Nghĩa
	Hǎo Línshuò	Hác Lâm Thạc (tên người)
	Yúnnán	Vân Nam (tỉnh)
	Zhào Fúgēn	Triệu Phúc Căn (tên người)

Từ bổ sung

Các từ dưới đây có trong bài nhưng nằm ngoài danh sách từ bắt buộc của cấp này, hoặc ghép từ những chữ đã học trước đó.

Pinyin	Từ loại	Nghĩa
jiāfǎng	động từ	đến thăm nhà học sinh
liúshǒu	động từ	ở lại quê (khi cha mẹ đi làm xa)
páiliàn	động từ	tập dượt
qīngzhuàngnián	danh từ	thanh niên và trung niên, người trong tuổi lao động
wǔdǎo	danh từ	múa, điệu múa
zhījiào	động từ	tình nguyện đi dạy ở vùng khó khăn

Ngữ pháp bài 24

1. 行动: hành động; đi lại

Cấu trúc: 采取行动; 行动起来; 用行动 + động từ; (某人) 行动不便

行动 vừa là danh từ vừa là động từ. Nghĩa chính là bắt tay vào làm, đối lập với chỉ nói hoặc chỉ nghĩ: 马上行动, 大家行动起来, 用行动证明.

行动 còn có nghĩa đi lại, cử động của cơ thể: 老人行动不方便. Khác với 动作 (động tác cụ thể của tay chân như khi múa, tập thể dục): 行动 nói về việc làm nói chung.

Ví dụ:

Guāng shuō bù xíng, yào mǎshàng xíngdòng.
Chỉ nói thôi không được, phải hành động ngay.
Nǎinai niánjì dà le, xíngdòng bù tài fāngbiàn.
Bà đã lớn tuổi, đi lại không tiện lắm.
Wǒmen yào yòng xíngdòng lái bāngzhù tāmen.
Chúng ta phải giúp họ bằng hành động.

Lỗi hay gặp:

Nhầm 行动 với 动作 khi nói về cử động cụ thể.

✗ 他跳舞的行动很好看。

✓ 他跳舞的动作很好看。(Tā tiàowǔ de dòngzuò hěn hǎokàn.) Động tác nhảy của anh ấy rất đẹp.

2. 义务: nghĩa vụ; làm không công

Cấu trúc: 是……的义务; 有义务 + động từ; 义务 + động từ

义务 là danh từ chỉ việc mình có trách nhiệm phải làm về pháp luật hoặc đạo đức: 照顾父母是子女的义务, 我们有义务保护环境.

Đứng trước động từ hoặc danh từ, 义务 còn có nghĩa làm tự nguyện, không lấy tiền: 义务劳动, 义务教学, 义务帮忙. Nghĩa này rất hay gặp trong chủ đề tình nguyện.

Ví dụ:

Zhàogù fùmǔ shì wǒmen de yìwù.
Chăm sóc cha mẹ là nghĩa vụ của chúng ta.
Měi gè rén dōu yǒu yìwù zūnshǒu jiāotōng guīzé.
Mỗi người đều có nghĩa vụ tuân thủ luật giao thông.
Tā měi gè zhōumò dōu qù túshūguǎn yìwù bāngmáng.
Cuối tuần nào anh ấy cũng đến thư viện giúp việc không công.

Lỗi hay gặp:

Dùng 义务 như tính từ để khen người hay giúp đỡ.

✗ 他这个人很义务。

✓ 他这个人很热心。(Tā zhège rén hěn rèxīn.) Anh ấy là người rất nhiệt tình.

3. Phân biệt 发言 và 发表

Cấu trúc: 发言 (không mang tân ngữ): phát biểu; 发表 + tân ngữ (文章/意见/看法)

发言 là đứng lên nói trong cuộc họp, lớp học, hội nghị. Nó là động từ ly hợp, không mang tân ngữ: 在会上发言, 发了一次言. Cũng dùng như danh từ: 他的发言很精彩.

发表 là công bố, đưa ra cho mọi người biết, luôn có tân ngữ: 发表文章 (đăng bài), 发表意见/看法 (nêu ý kiến), 发表讲话. Tiếng Việt đều có thể nói "phát biểu ý kiến", nên người học dễ gắn tân ngữ vào 发言.

Ví dụ:

Kāi huì de shíhou, tā dì yī gè fāyán.
Lúc họp, anh ấy là người phát biểu đầu tiên.
Tā zài bàozhǐ shang fābiǎole yī piān wénzhāng.
Cô ấy đã đăng một bài viết trên báo.
Tā zài huì shang fāyán, fābiǎole zìjǐ de kànfǎ.
Anh ấy phát biểu trong cuộc họp, nêu ra quan điểm của mình.

Lỗi hay gặp:

Gắn tân ngữ vào sau 发言.

✗ 他发言了自己的意见。

✓ 他发表了自己的意见。(Tā fābiǎole zìjǐ de yìjiàn.) Anh ấy đã nêu ý kiến của mình.